Co to są adaptogeny i jak działają?
Adaptogeny to substancje, zazwyczaj pochodzenia naturalnego, głównie roślinnego, które pomagają organizmowi lepiej radzić sobie ze stresem i utrzymać równowagę. Mówiąc prościej, regulują sposób, w jaki organizm reaguje na różne czynniki stresowe, zarówno fizyczne, jak i psychiczne. Gdy organizm działa w bardziej zrównoważony sposób, przekłada się to na większą odporność na zmęczenie, lepszą koncentrację oraz ogólną wydolność całego organizmu.
Adaptogeny dla dzieci – czy są bezpieczne?
Choć adaptogeny to substancje naturalne, więc mogłoby się wydawać, że nie stanowią zagrożenia także dla organizmu dziecka, niestety nie jest to do końca prawda. O ile u osób dorosłych adaptogeny często sprawdzają się jako dodatkowe wsparcie w radzeniu sobie ze stresem i zmęczeniem, o tyle w przypadku dzieci sytuacja nie jest już tak jednoznaczna. Brakuje badań, które potwierdzałyby zarówno ich skuteczność, jak i bezpieczeństwo w najmłodszych grupach wiekowych. Dlatego nie zaleca się podawania adaptogenów dzieciom bez wcześniejszej konsultacji z lekarzem.
Ograniczenia w sprzedaży niektórych adaptogenów
W Europie pojawiają się coraz wyraźniejsze sygnały ostrożnego podejścia względem adaptogenów. Dania i Holandia zdecydowały się na wprowadzenie ograniczeń w sprzedaży suplementów z ashwagandhą, a w innych krajach, takich jak Francja, wydano zalecenia, by nie stosować jej m.in. u osób poniżej 18 roku życia. Francja oraz Szwecja prowadzą obecnie analizy mające na celu ocenę bezpieczeństwa tej substancji i ewentualne wprowadzenie dalszych ograniczeń w jej sprzedaży.
Na tę chwilę w Polsce sprzedaż adaptogenów nie podlega szczególnym ograniczeniom. Nie oznacza to jednak, że można je stosować u dzieci bez rozwagi. W przypadku najmłodszych warto kierować się przede wszystkim zdrowym rozsądkiem i ostrożnością.
Ze względu na brak wystarczających badań dotyczących bezpieczeństwa stosowania adaptogenów u dzieci, nie zaleca się ich podawania bez wcześniejszej konsultacji z lekarzem, szczególnie w młodszych grupach wiekowych, czyli poniżej 6 roku życia.
Warto również pamiętać, że niektóre adaptogeny mogą wpływać na gospodarkę hormonalną. U dzieci i nastolatków organizm intensywnie się rozwija, dlatego nie powinno się ingerować w jego naturalne funkcjonowanie poprzez podawanie tego typu substancji bez wyraźnych wskazań i kontroli specjalisty.
Adaptogeny – ich działanie i możliwe działania niepożądane
Rozważając rozpoczęcie podawania dziecku jednego z popularnych adaptogenów, należy bezwzględnie skonsultować się wcześniej z lekarzem. Oto kilka przykładów popularnych adaptogenów, ich działanie oraz możliwe skutki uboczne:
- Kurkuma – działa przeciwzapalnie, może powodować dolegliwości żołądkowe
- Imbir – wspiera trawienie i działa przeciwzapalnie, u niektórych dzieci może jednak wywoływać reakcje alergiczne
- Melisa – działa uspokajająco, w większych ilościach może powodować senność i obniżać aktywność dziecka w ciągu dnia
- Lukrecja – wspiera układ oddechowy i odporność, nie powinna być podawana dzieciom poniżej 4 roku życia, a u starszych powinna być stosowana z dużą ostrożnością, ponieważ może podnosić ciśnienie krwi
- Chmiel – ułatwia zasypianie i działa uspokajająco, jednak jego działanie może być zbyt silne, prowadząc do nadmiernego wyciszenia i senności
Choć adaptogeny to substancje naturalne i, jak widać na powyższej liście, znajdują się wśród nich składniki uznawane za dość bezpieczne, należy pamiętać, że nawet naturalne substancje mogą wpływać na organizm dziecka znacznie silniej niż na organizm dorosłej osoby, a ich działanie bywa trudne do przewidzenia. Dlatego stosowanie adaptogenów u dzieci powinno być nie tylko dobrze przemyślane, ale także poprzedzone konsultacją ze specjalistą.
